دانش پژوه مقطع کارشناسی ارشد مترجمی زبان عربی، از کشور پاکستان، مجتمع آموزش عالی بنتالهدی، جامعهالمصطفی العالمیه، قم، ایران.
چکیده
قرآن کریم برنامه حیات بخش انسان و وسیله ارتباط با خداوند متعال است که در بالاترین درجه فصاحت و بلاغت قرار دارد و سبب جذب مخاطب و تأثیر آیات قرآن بر او میشود. سوره الرحمن به سبب زیباییهای ظاهری، معنوی و بیانی، از لحاظ آرایهها و فنون ادبی مورد بررسی قرارگرفته است؛ چراکه که این کار در سهولت درک معنای سوره، دستیافتن به هدف نزول آن و تعمیق ارتباط انسان با مبدأ جهان هستی مؤثر است. در پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی، علت وجود آرایه تکرار در این سوره، تأثیر آرایههایی همچون مقابله و فاصله در معنا و مفهوم، مؤلفههای تناسب واژگانی این سوره، شیوههای رستاخیز کلمات یا متن بررسی شد. نتایج نشان داد این سوره دربردارنده آرایههایی همچون استعاره، مجاز، کنایه، حسآمیزی، تشخیص، ایجاز و حذف است. مهمترین دلیل تکرار، اهدافی مانند یادآوری و به چالش کشیدن إنس و جن است. برترین تناسب در این سوره، واژههای مُثنی مختوم به «ان» که آهنگی زیبا را طنینانداز کرده، افزون برآن واژههای غیر مثنی منتهی به «ان» هم با ایجاد فضای تثنیه در تار و پود آیات، آهنگی گوشنواز را به روح شنونده ارزانی میکند. همچنین تلفیق دو صنعت مقابله و فاصله که زیبایی دو چندانی به تلاوت سوره بخشیده است.
)